Segir „Já til að sjá“ sniðuga auglýsingabrellu
mbl.is endursegir eigið viðtal í Spursmálum við Ólaf Ragnar Grímsson, þar sem hann kallar slagorðið „Já til að sjá“ auglýsingabrellu og gagnrýnir talsmenn aðildarumsóknar. Tilvitnanir eru skýrt merktar og heimildin er eigið viðtal, en engin gagnrödd er sótt og sterkar fullyrðingar hans standa óskoðaðar.
Heimildakeðjan er í sjálfu sér hrein: efnið er úr viðtali á miðlinum sjálfum, tilvitnanir eru orðréttar og skýrt eignaðar. Þarna er ekkert þvætti á heimildum, engin endurvinnsla úr öðrum miðli. Fréttin gerir líka það sem hún á að gera í grunninn, hún segir hvað maðurinn sagði og hvar hann sagði það.
Vandinn er að greinin er birt sem frétt í miðri kosningabaráttu um þjóðaratkvæðagreiðslu og lætur harðar, umdeildar fullyrðingar standa ósnertar. Ólafur Ragnar segir að „ekkert hafi verið rætt“ um Lissabon-sáttmálann og Maastricht-sáttmálann. Þetta er efnisleg staðhæfing sem hægt er að sannreyna, ekki bara skoðun, og blaðamaðurinn hvorki reynir það né setur hana í samhengi. Sömuleiðis er ónefnt hvaða myndbönd og hvaða leikarar hann er að tala um, þannig að lesandinn getur ekki flett því upp sjálfur.
Jafnvægið er svo ekki neitt. Nafngreind hreyfing og „ráðherrasveitin“ eru gagnrýnd beint, en ekkert bendir til að leitað hafi verið viðbragða þótt tilefnið sé augljóst. Hin hliðin fær aðeins að heyrast í gegnum lýsingu gagnrýnandans á henni. Framsetningin styrkir líka aðra hlið málsins með orðavali sem tekið er hrátt úr viðtalinu, „slagorðabrella“, „rulla“, án þess að fréttin merki það sem sjónarhorn eins manns.
Niðurstaða: læsileg og rétt eignuð endursögn á eigin viðtali, en pólitísk atlaga sem er borin fram sem frétt án nokkurrar viðspyrnu. Lesandi sem hefur aðeins þessa grein fær einhliða mynd af umræðunni.
