Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 179 gr. 6.4
ruv.is 1346 gr. 6.2
visir.is 3000 gr. 6.0
vb.is 682 gr. 5.9
mbl.is 1050 gr. 5.7
dv.is 1042 gr. 5.2
mannlif.is 244 gr. 4.9
nutiminn.is 200 gr. 4.6
heimildin.is 179 gr. 6.4
ruv.is 1346 gr. 6.2
visir.is 3000 gr. 6.0
vb.is 682 gr. 5.9
mbl.is 1050 gr. 5.7
dv.is 1042 gr. 5.2
mannlif.is 244 gr. 4.9
nutiminn.is 200 gr. 4.6
heimildin.is 2026-08-17 07:40

AGS: Lítil áhrif launa á íslenska verðbólgu

Skoðanagrein Stefáns Ólafssonar prófessors byggir á nýrri skýrslu Alþjóðagjaldeyrissjóðsins um orsakir verðbólgu á Íslandi og notar hana til að mótmæla þeirri kenningu að launahækkanir séu helsti drifkraftur verðbólgu. Greinin vísar jafnframt í fyrirtækjauppgjör Hagstofunnar og eigin útreikninga höfundar á hlutfalli launakostnaðar.

Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Skoðanagrein byggð á AGS-skýrslu heldur því fram að laun séu lítill drifkraftur verðbólgu á Íslandi. Vel studd en einsleit í röksemdafærslu; mótbárur eru ekki viðurkenndar.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt undir flokknum „Umræða" og ber þess skýr merki; höfundur gerir ekki tilraun til hlutlægrar fréttaflutnings heldur rökstyður ákveðna afstöðu. Á þeim forsendum má meta hana á gæðum röksemdafærslu og heiðarleika í meðferð heimilda. Styrkur greinarinnar er skýr tilvísun í nýja AGS-skýrslu ásamt sértæku fylgiriti þar sem ítarleg tölfræðigreining er sögð liggja að baki; lesandi getur sótt þetta efni og sannreynt tölurnar. Einnig er vísað í fyrirtækjauppgjör Hagstofunnar til stuðnings 20% launakostnaðarhlutfalli. Þetta eru sterk gögn sem veita greininni trúverðuga stoð. Hins vegar er röksemdin einsleit á þann hátt að ekkert rými er gefið þeim sem túlka AGS-gögnin öðruvísi eða benda á að launaáhrif geti verið vanmetin í slíkum líkönum, til dæmis vegna óbeinna áhrifa launa á innflutningsverð í gegnum gengi krónunnar. Þá er framleiðniaukningin á bilinu 1 til 1,5% tilgreind án sérstakrar heimildar; óljóst er hvort hún kemur úr AGS-skýrslunni eða er höfundar eigin mat. Reiknidæmið um 5% launahækkun er gagnlegt en einfaldar í raun flóknari gangverka, og höfundur gæti viðurkennt það til að styrkja trúverðugleika röksemdanna. Mikilvægt er að taka fram að höfundur segist starfa hjá Eflingu, stéttarfélagi sem hefur beina hagsmuni af niðurstöðunni; þetta er heiðarlegt og nefnt í greininni en lesandi ætti engu að síður að hafa hagsmunatengslið á hreinu þegar hann metur rök greinarinnar. Þegar á heildina er litið er þetta vel rökstudd skoðanagrein sem styðst við trúverðuga alþjóðlega heimild, en hefði orðið sterkari ef höfundur hefði minnst á helstu mótbárur.
← Til baka á forsíðu