visir.is
2026-05-07 14:33
Hver bað um þessa illsku við eignalausa?
Skoðanagrein eftir fyrrverandi og núverandi formann Leigjendasamtakanna sem gagnrýnir harðlega afstöðu Sjálfstæðisflokksins til félagslegs húsnæðis. Greinin notar tölulegar fullyrðingar um hlutfall félagslegs húsnæðis og samanburð við Evrópulönd til að styðja röksemdafærslu sína, en tilvitnun í heimildir er víða ónákvæm.
Einkunn Vitans: 5/10
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðun og höfundar eru gagnsæir um hagsmunastöðu sína sem formenn Leigjendasamtakanna. Röksemdafærslan byggist á nokkrum prófanlegum tölum: hlutfall félagslegs húsnæðis (4% á Íslandi, 2,47% árið 2017), samanburður við nágrannalönd (Svíþjóð 20%, Holland 30%), tekjumörk Félagsbústaða (11 milljónir á ári fyrir tvo) og lægstu taxtar VR (482.000 kr.). Þessar tölur styrkja greinina og eru í meginatriðum sannreynanlegar, þótt heimildir séu ekki tilgreindar nánar. Fullyrðingin um að húsnæðiskostnaður hafi hækkað „margfalt á við meginland Evrópu" og „tvöfalt meira en laun" stendur hins vegar án tilvísunar í gögn, sem veikir rökstuðninginn. Sama á við um töluna 12.000 börn í fátækt og fullyrðinguna um að foreldrar þeirra verji „allt að 80%" tekna í leigu.
Mestu veikleikarnir snúa að rökfræðilegri heiðarleika. Dæmið um „ungu móðurina" er tilbúið og sniðið til að vekja tilfinningaleg viðbrögð, en framsetningin gefur til kynna að Sjálfstæðisflokkurinn vilji „henda" fólki á götu, þegar upphaflega ummælin Bjarna Guðjónssonar virðast hafa verið spurning um tekjumörk. Lesandinn fær aldrei nákvæm tilvitnun í orð Bjarna, heldur aðeins höfundanna túlkun á þeim. Fullyrðingin um að verðbólga af völdum húsnæðismarkaðar sé „staðreynd þrátt fyrir vangaveltur seðlabankastjóra um annað" er dæmi um að höfundar afgreiða gagnrök sem fáfræði í stað þess að takast á við þau. Sem skoðanagrein er þetta skýr pólitísk málflutningur með ákveðnum tölum til stuðnings, en ónákvæm meðhöndlun heimilda og einhliða framsetning á afstöðu andstæðinga draga úr sannfæringarkrafti.