Lifandi hvalir skapa líka verð­mæti

Greinin er birt sem skoðun og höfundur tilgreindur sem framkvæmdastjóri Eldingar, sem er eitt stærsta hvalaskoðunarfyrirtæki landsins. Þetta er til fyrirmyndar; lesandinn veit strax hvaðan sjónarhornið kemur. Röksemdafærslan er skýr og vel uppbyggð: lifandi hvalir sem endurnýjanleg auðlind andspænis einnota nýtingu. Hins vegar er gagnrýnivert hversu fáar tölulegar staðhæfingar styðja rökin. Eina talan sem nefnd er, „yfir 400 þúsund gestir" í hvalaskoðun árlega, er sett fram án nokkurrar tilvísunar í heimild, hvort sem það er Ferðamálastofa, Hagstofan eða innri gögn greinarinnar. Fyrir skoðanagrein sem byggir á efnahagslegri röksemd er þetta veikleiki: ef höfundur vill sannfæra lesandann um að hvalaskoðun sé „stór, gjaldeyrisskapandi atvinnugrein" væri eðlilegt að vísa í veltu, fjölda starfa eða rannsóknir sem bera saman efnahagslegt gildi hvalaskoðunar og hvalveiða. Slíkar rannsóknir eru til, til dæmis frá IFAW og íslenskum hagfræðingum, en þeim er hvergi vísað til. Greinin treystir þess í stað nánast alfarið á tilfinningalega og myndræna röksemd, sem er leyfilegt í skoðanagrein en dregur úr sannfæringarkrafti hennar sem efnahagsleg röksemdarfærsla. Myndskreyting frá eigin fyrirtæki er einnig hluti af markaðssetningu, þótt það sé ekki fréttafræðilegt brot í skoðanagreinum. Í heild er greinin heiðarleg um sjónarhorn sitt en hefði orðið sterkari ef rökin væru studd tölum úr óháðum heimildum.