vb.is
2026-06-16 19:34
Staðreyndir um færeyska drauminn
Ritstjórnardálkur Viðskiptablaðsins gagnrýnir þá skoðun Viðreisnar að fastgengisstefna sé lausn á efnahagsvandamálum Íslands, með tilvísun í húsnæðisverð í Færeyjum. Vísað er í skýrslu færeysks efnahagsráðs og í greinar tveggja nafngreindra Viðreisnarfólks sem dæmi um þá afstöðu sem gagnrýnd er.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Ritstjórnardálkur gagnrýnir Viðreisn um fastgengisstefnu með færeyskum húsnæðistölum, en röksemdafærslan er grunn og samanburður við Ísland vantar.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem ritstjórnardálkur („Huginn og Muninn") og ber því að meta hana á forsendum rökstuðnings og hugverklegrar heiðarleika fremur en jafnvægis heimilda. Sterkasta stoð dálksins er tilvísun í skýrslu Búskaparfrágreiðingar, færeysks efnahagsráðs, þar sem tilgreindar eru tölur um húsnæðisverð og húsnæðisbyrði. Þetta er nafngreind opinber heimild og styrkir röksemdaleiðsluna.
Það sem veikir greinina er þríþætt. Í fyrsta lagi er sama textabrot, orðrétt, notað bæði sem inngangur og sem hluti meginmálsins, sem gefur til kynna ákveðinn slæleika í ritstjórn. Í öðru lagi er meginröksemdin yfirborðskennd: húsnæðisverð í Þórshöfn er notað sem eina sönnunargagnið gegn fastgengisstefnu, án þess að fjallað sé um hvort sambærileg þróun hafi átt sér stað í löndum með fljótandi gengi, eins og Íslandi, á sama tímabili. Sú samanburðarleysi gerir röksemdina halta; hátt húsnæðisverð í Þórshöfn segir lítið ef ekki er sýnt fram á að fastgengisstefnan hafi valdið því frekar en aðrir þættir. Í þriðja lagi er framsetningin á „sannfæringu" Viðreisnarfólks byggð á tveimur greinarhöfundum sem nefndir eru á nafn, en hvorugar greinarnar eru settar í samhengi eða tímamerktar nákvæmlega; lesandinn fær ekki tækifæri til að meta hvort viðkomandi hafi fjallað um húsnæðismál eða aðra þætti stöðugleikans. Sem skoðunardálkur er þetta ásættanlegt í formi en grunnt í rökfærslu.