Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin?
Skoðanagrein á Vísi þar sem þrír fyrrverandi forystumenn í verslun og þjónustu gagnrýna framsetningu á viðhorfskönnun Samtaka atvinnulífsins um ESB. Aðfinnslan um svarhlutfallið er skýr og sannreynanleg, en niðurstaða greinarinnar hvílir á reynslu höfunda og fullyrðingum fremur en gögnum um þau 20.000 fyrirtæki sem titillinn spyr um.
Greinin er birt undir merkjum skoðanaefnis og verður metin á þeim forsendum. Sterkasti hluti hennar er tölfræðileg aðfinnsla: af um 2.000 aðildarfyrirtækjum SA svöruðu 591 og 388 svöruðu neitandi, sem er innan við fimmtungur félagsmanna. Þetta er nákvæmlega sú tegund athugunar sem lesandi getur sjálfur staðfest með því að fletta upp könnuninni, og hún varpar réttmætu ljósi á hvernig fjölmiðlar hafa umgengist töluna 66%. Höfundar gera einnig grein fyrir eigin hagsmunatengslum, sem er til fyrirmyndar í skoðanaskrifum.
Vandinn er að greinin endurtekur nákvæmlega þá skekkju sem hún fordæmir. Fyrst er sýnt að 66% eigi við svarendur, ekki öll fyrirtæki, en síðan er skrifað að það sé „beinlínis útilokað“ að 66% fyrirtækja á Íslandi séu ekki tilbúin að láta á það reyna. Þar er tekist á við fullyrðingu sem könnunin gerði aldrei. Titillinn spyr hvað hin 20.000 fyrirtækin segi, en greinin færir engin gögn um viðhorf þeirra; tilvísunin í 22.000 fyrirtæki Creditinfo afmarkar aðeins mengið og segir ekkert um skoðanir. Í stað mælingar kemur reynsla höfunda, sem er lögmæt röksemd í pistli en ekki svar við spurningunni í fyrirsögninni.
Einnig vantar viðurkenningu á því að lítil og meðalstór fyrirtæki gætu haft málefnalegar ástæður til að vera andvíg viðræðum, hvort sem þær varða atvinnugreinar, regluverk eða fullveldi. Fullyrðingin um „gríðarlegan fjármagnskostnað“ er ekki stutt neinni tölu, þótt hún sé í sjálfu sér þekkt umræðuefni. Niðurstaðan: skarpt greind byrjun sem endar í röksemd sem greinin sjálf hefur afsannað fyrirmyndina fyrir. Þetta er þokkalegt en misjafnt pistlaverk.