Hverjir eru að græða á Íslandi?
Greinin rekur nýjar bráðabirgðatölur Hagstofu Íslands um afkomu fyrirtækja árið 2025 og sundurliðar þær eftir geirum. Hún bætir við upplýsingum um einstök félög, afkomuviðvörun Síldarvinnslunnar, hlutafjárútboð Bláa lónsins og hagnað bankanna.
Í lok greinarinnar stangast lykiltala á við upphafið: sagt er „ofan á 520 milljarða króna hagnað“ árið 2025, en í inngangi kemur skýrt fram að hagnaðurinn var 518 milljarðar og að 520 milljarðar var talan fyrir 2024. Munurinn er lítill, en lesandinn getur ekki treyst því að tölurnar haldi innbyrðis, og það vegur þungt í grein sem byggist nær eingöngu á tölum.
Að öðru leyti er grunnurinn traustur. Hagstofan er nafngreind sem aðalheimild og afkomuviðvörun Síldarvinnslunnar er tilvitnuð orðrétt. Blaðamaðurinn fer lengra en að endursegja tilkynningu: hann ber saman ár, bendir á að bráðabirgðatölur hafa áður verið endurskoðaðar og setur tekjuvöxt í samhengi við verðbólgu. Það er gagnlegt skýringarstarf.
Framsetningin er þó ekki hlutlaus í öllu. Hagnaður útgerða er settur beint við hlið umræðu um veiðigjöld og málþóf án frekari skýringar, og orðalagið „ósnortinni náttúru“ er gildishlaðið. Hagnaðartölur einstakra félaga, til dæmis Brims og Samherja, eru ekki raktar til ársreikninga í texta. Fullyrðingin um áframhaldandi hækkun stýrivaxta 2026 stendur einnig án tilvísunar.
