visir.is
2026-05-15 07:52
Má bjóða þér nokkra milljarða?
Skoðanagrein frambjóðanda Viðreisnar í Reykjavík þar sem hann lofar að lækka kostnað við stjórnsýslu borgarinnar um milljarð á ári og beina þeim fjármunum í þjónustu. Höfundur vísar í opinber gögn Sambands íslenskra sveitarfélaga til að rökstyðja samanburð á kostnaði en gefur ekki nákvæma tilvísun. Greinin er kosningaáróður í formi skoðanagreinar, skýrt merkt sem slík.
Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Kosningagrein Viðreisnar lofar milljarða sparnaði í Reykjavík. Tölur vísa í opinber gögn en samanburðurinn er einfaldaður og forsendur sparnaðar eru vart útskýrðar.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðun, og höfundur er skilgreindur sem frambjóðandi á 2. sæti lista Viðreisnar. Það er gagnsætt og í lagi. Sem kosningaefni metið er rökstuðningurinn ekki illa uppbyggður: höfundur vísar í opinber gögn Sambands íslenskra sveitarfélaga um kostnað á hvern íbúa og nefnir tilteknar upphæðir (94 þúsund á íbúa, 11 þúsund yfir landsmeðaltali) sem lesandi getur í grundvallaratriðum sannreynt. Samanburðurinn við Mosfellsbæ, Akureyri, Hafnarfjörð og Reykjanesbæ er þó einfaldaður; hvergi er viðurkennt að stærð Reykjavíkur, fjölbreytni þjónustunnar og sérstaða höfuðborgar geti útskýrt hluta af kostnaðarmuninum. Fullyrðingin um „stærðaróhagkvæmni" stendur án nokkurs rökstuðnings, sem er kaldhæðnislegt þar sem maður myndi ætla að stærðarhagkvæmni ynni sér innlegg í stóru sveitarfélagi. Loforðið um að fækka 600 stöðugildum um 10% og spara 800 til 900 milljónir er sett fram án útskýringar á forsendum reikningsins eða hvaða starfsemi yrði lögð niður. Tilfinningaleg notkun á biðlistum fatlaðra barna er áhrifamikil, en tengsl þeirra við stjórnsýslukostnaðinn eru ekki rökstudd; lesandinn fær ekki að vita hvernig sparnaður í skrifstofu muni raunverulega ná til þessa verkefnis. Sem skoðanagrein er þetta ásættanlegt en rökin halda ekki alla leið.