vb.is
2026-03-27 19:31
Segir fjölmiðlaumræðu um vexti á villigötum
Fréttaskýrslan er yfirlit yfir grein eftir Vilhjálm Bjarnason hagfræðing og fyrrverandi alþingismann í Morgunblaðinu þar sem hann gagnrýnir umræðu fjölmiðla og almennings um vexti og lánamál. Vilhjálmur heldur því fram að margir sem tjá sig um þessi mál skorti grundvallarskilning á efnahagsfræðilegum hlutverki vaxta. Hann gagnrýnir sérstaklega að vextir séu oft kynntar sem geðþóttaálagning frekar en efnahagslegt verð á lánsfé.
Einkunn Vitans: 4/10
Mat Vitans
Fréttaskýrslan er yfirlit yfir grein eftir Vilhjálm Bjarnason hagfræðing og fyrrverandi alþingismann í Morgunblaðinu þar sem hann gagnrýnir umræðu fjölmiðla og almennings um vexti og lánamál. Vilhjálmur heldur því fram að margir sem tjá sig um þessi mál skorti grundvallarskilning á efnahagsfræðilegum hlutverki vaxta. Hann gagnrýnir sérstaklega að vextir séu oft kynntar sem geðþóttaálagning frekar en efnahagslegt verð á lánsfé.
Gagnrýni Vitans
Vilhjálmur Bjarnason er eina heimild fréttaskýrslunnar — og hér er engin tilraun gerð til að leita sjónarmiða þeirra sem hann gagnrýnir svo harðlega. Þegar maður samanber blaðamenn við „undirdeild í Landssambandi íslenskra vitleysinga" er það alvarlegt persónuleg árás sem krefst þess að hlutaðeigandi, þ.e. Blaðamannafélag Íslands eða einhver þeirra sem gagnrýndir eru, fái tækifæri til að svara. Ekkert slíkt er gert, og engin skýring gefin á þeirri fræðilegu eyðu.
Textinn kynnir rök Vilhjálms um þrjá þætti vaxta — fórn fyrir frestun neyslu, verðbólguálag og vanskilahættu — sem vandlega útskýrð grundvallarhugsun, án þess að nokkur annar sérfræðingur eða gagntilvitnun staðfesti eða geri þessa framsetningu umdeilda. Fræðileg heilindi sjónarmiðsins er kannski óumdeild, en blaðamennska krefst þess að einhver önnur rödd komi fram þegar um ályktunargrein er að ræða sem beinlínis vill hlutgera aðra sem fávitar. Framsetningin er nær óbreytt endursögn á grein Vilhjálms, án gagnrýninnar fjarlægðar.
