visir.is
2026-08-06 18:51
Orð Jóns Sigurðssonar eigi við um baráttuna í dag
Greinin fjallar um nýja skýrslu sem Búnaðarþing lét vinna um áhrif ESB-aðildar á íslenskan landbúnað. Framkvæmdastjóri Bændasamtakanna er eina heimild greinarinnar og líkir ESB-aðild við valdaafsal sambærilegt nýlendutímanum. Engin gagnrödd eða óháður sérfræðingur kemur að.
Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Frétt um ESB-skýrslu bænda byggir eingöngu á framkvæmdastjóra Bændasamtakanna. Engin gagnrödd eða óháð sérfræðiálit í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslu.
Gagnrýni Vitans
Stærsti veikleiki greinarinnar er algjört jafnvægisskort. Umfjöllunarefnið er pólitískt umdeilanlegt: þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður stendur yfir og skýrslan er gefin út af hagsmunasamtökum bænda. Einungis er rætt við Margréti Ágústu Sigurðardóttur, framkvæmdastjóra Bændasamtakanna, sem bæði kynnir skýrsluna og leggur mat á hana. Enginn óháður fræðimaður í viðskiptahagfræði, Evrópurétti eða landbúnaðarstefnu er spurður álits. Blaðamaðurinn spyr að vísu hvort óháðir sérfræðingar hafi komið að, en lætur duglega við það að fá almenn svör Margrétar; ekki er farið frekar í saumana á því. Ekkert sjónarhorn frá stuðningsmönnum ESB-aðildar eða frá ríkisstjórn er í greininni. Þetta er verulegt atriði þegar fréttaflutningur á sér stað í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslu.
Fyrirsögnin tekur beint upp samlíkingu Margrétar við Jón Sigurðsson og gerir hana að allsherjar fullyrðingu, sem hallast að framsögn hagsmunaaðilans fremur en hlutlausri framsetningu. Skýrslan sjálf er ekki aðgengileg lesandanum; efnisatriði hennar eru einungis sett fram í gegnum túlkun Bændasamtakanna. Blaðamaðurinn hefði getað leitað til a.m.k. eins óháðs fræðimanns eða ESB-aðildarsinns til að gefa lesandanum tæki til að meta niðurstöðurnar sjálfur.