Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 36 gr. 6.6
visir.is 330 gr. 5.9
ruv.is 388 gr. 5.8
mbl.is 363 gr. 5.7
vb.is 93 gr. 5.5
mannlif.is 125 gr. 5.2
nutiminn.is 53 gr. 5.2
dv.is 246 gr. 5.1
heimildin.is 36 gr. 6.6
visir.is 330 gr. 5.9
ruv.is 388 gr. 5.8
mbl.is 363 gr. 5.7
vb.is 93 gr. 5.5
mannlif.is 125 gr. 5.2
nutiminn.is 53 gr. 5.2
dv.is 246 gr. 5.1
visir.is 2026-08-28 19:10

Stjórnum okkur sjálf og höfum á­hrif í Evrópu

Skoðanagrein doktors í stjórnmálafræði sem tekur fyrir fullveldisrökin gegn ESB-aðild og greinir á milli framsals löggjafarvalds og dómsvalds. Röksemdafærslan er skipuleg og byggð á stofnanalegum atriðum, en tölulegar fullyrðingar eru óstuddar og stærsta ágreiningsmálið, sjávarútvegurinn, er afgreitt í einu orði.

Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Skýr og heiðarleg röksemdafærsla um fullveldi og ESB, en tölur um EES-gerðir eru ósannreynanlegar og sjávarútvegurinn, kjarni ágreiningsins, afgreiddur í einu orði.
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt undir merkjum skoðana, og það er réttilega valið: hér er verið að færa rök fyrir afstöðu, ekki að flytja fréttir. Kostur greinarinnar er að höfundur byrjar á sterkustu röksemd andstæðinga sinna og reynir að greina hana í sundur í stað þess að gera hana að skopmynd. Skilgreiningin á framsali löggjafarvalds og dómsvalds er skýr, samanburðurinn á EFTA-dómstólnum og Evrópudómstólnum er gagnlegur og upptalningin á málaflokkum sem aðildarríki halda sjálf er sannreynanleg í grundvallarsáttmálum sambandsins, jafnvel þótt höfundur vísi ekki í þá beint.

Veikleikarnir eru tveir og þeir eru raunverulegir. Fullyrðingin um „sirka eina reglugerð á dag“ í 32 ár og að Ísland hafi „ekki hafnað einni einustu“ er burðarás í rökfærslunni, en lesandi getur ekki sannreynt hana innan greinarinnar; tölur um innleiðingu EES-gerða liggja fyrir hjá utanríkisráðuneytinu og EFTA og hefðu kostað eina setningu. Þyngra vegur að sjávarútvegurinn, sá málaflokkur sem allur ágreiningurinn á Íslandi snýst um, er nefndur innan sviga og síðan afgreiddur með orðinu „vissulega“. Þar hleypur höfundur yfir mótbáruna í stað þess að svara henni, og það er einmitt þar sem lesandi vildi heyra röksemdir stjórnmálafræðingsins.

Sama gildir um þá staðhæfingu að framsal löggjafarvalds myndi „losa þingið við tilgangslausa vinnu“; það er normatíft gildismat um gagnsemi þinglegrar meðferðar sem sett er fram sem sjálfsagður hlutur. Tilvísunin til „þjóðarmorðsins í Palestínu“ er dæmi til hliðar en gengur út frá samhljóða skilningi lesandans á umdeildu hugtaki.

Niðurstaða: heiðarleg og vel uppbyggð röksemdafærsla sem stendur undir sér að mestu, en dregur niður að tölurnar eru ósannreynanlegar og að erfiðasta spurningin er beygð fram hjá.

← Til baka á forsíðu