dv.is
2026-07-20 17:30
Orðið á götunni: Gunnar Bragi álitsgjafi Morgunblaðsins í mannasiðum
Greinin er skoðanagrein sem birt er undir ritstjórnarmerki. Hún beinir hvassri gagnrýni að Morgunblaðinu og fréttaflutningi þess um ESB-aðildarviðræður, einkum varðandi samskipti utanríkisráðherra við hollenskan forsætisráðherra. Rökin eru pólitísk fremur en heimildadrifin og byggjast að verulegu leyti á endurtekinni orðræðuaðferð („Orðið á götunni") sem kemur í stað tilvitnana í staðfestanlegar heimildir.
Einkunn Vitans: 4/10
Mat Vitans
Skoðanagrein gagnrýnir Morgunblaðið harkalega en byggir rök sín oftar á orðræðuformúlunni „Orðið á götunni" en á staðfestanlegum heimildum.
Gagnrýni Vitans
Greinin birtist sem ritstjórnarefni og á því að meta á forsendum rökstuðnings og hugmyndahreiðurs fremur en heimildajafnvægis. Á þeim forsendum eru nokkrir veikleikar áberandi. Höfundur fullyrðir ítrekað að afstaða Morgunblaðsins standist ekki, en byggir þær fullyrðingar nánast eingöngu á orðræðuaðferðinni „Orðið á götunni er að..." án þess að vísa beint í gögn eða tilvitnanir. Þegar sagt er að stækkunarstjóri ESB og forseti framkvæmdastjórnarinnar hafi „ítrekað" lýst yfir skilningi á sérstöðu Íslands í sjávarútvegsmálum er hvorki vísað til tiltekinnar dagsettrar yfirlýsingar né tilvitnunar; lesandinn getur ekki sannreynt fullyrðinguna án eigin rannsóknar. Sama á við um greiningu á muninum á staðbundnum stofnum og flökkustofnum, sem er lykilforsenda röksemdafærslunnar, en er hvergi studd tilvísun í regluverk eða fræðilegt efni.
Hjá höfundi er engin tilraun gerð til að svara þeirri blaðamannaspurningu sem Morgunblaðið virðist raunverulega hafa lagt til grundvallar: hvað sagði hollenski forsætisráðherrann nákvæmlega og hvernig stangast eða samrýmast orð hans og orð utanríkisráðherra? Þess í stað er lesandanum sagt að „þetta stangist ekki á" með einni málsgrein sem enginn getur metið án aðgangs að frumorðum beggja. Aðdróttanir á hendur Gunnari Braga Sveinssyni eru liðugar ritstjórnarlausar aðfinnslur frekar en efnisleg umfjöllun; orð eins og „dólgshætti" og „kvenfyrirlitningu" eru sett fram án samhengis eða tilvísunar þótt vísa megi til Klaustursupptökunnar sem þekkts atburðar. Á heildina litið er röksemdafærslan frekar veik og hvílir meira á tilfinningahlaðnu orðalagi og endurtekinni málsháttarformúlu en á sannreynanlegum gögnum.
