visir.is
2026-05-19 07:03
Kannanir sögulega nærri kosningaúrslitunum
Greinin fjallar um nákvæmni skoðanakannana í borgarstjórnarkosningum í Reykjavík 2026 og byggir nær alfarið á greiningu Baldurs Héðinssonar stærðfræðings, sem vann kosningaspá fyrir Vísi. Tölulegar upplýsingar eru skýrar og sannreynanlegar en greinin reiðir sig á einn sérfræðing sem er jafnframt tengdur miðlinum sjálfum.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Gagnafrétt um nákvæmni skoðanakannana í Reykjavíkurkosningum byggir á einum sérfræðingi sem jafnframt vann spána fyrir Vísi sjálfan. Tölur eru skýrar en sjálfstætt mat vantar.
Gagnrýni Vitans
Greinin er vel uppbyggð gagnafrétt sem flytur lesandanum skýrar tölur: meðalfrávik könnunarfyrirtækjanna (1,06 hjá Maskínu, 1,39 hjá Gallup), samanburð við árið 2022 (1,74 prósentustig) og frávik kosningaspárinnar (1,09 stig). Þetta er sannreynanlegt efni og lesandinn getur borið tölurnar saman við opinber kosningaúrslit. Hins vegar hvílir greinin nánast alfarið á einum heimildarmanni, Baldri Héðinssyni, sem er jafnframt sá sem vann kosningaspána fyrir Vísi sjálfan. Þetta skapar hagsmunatengsl sem vert hefði verið að nefna skýrt; Baldur er bæði sérfræðingur og samstarfsaðili miðilsins, og mat hans á eigin spá er að sjálfsögðu jákvætt. Ekkert kemur fram frá öðrum tölfræðingum eða fræðimönnum sem gætu sett niðurstöðuna í samhengi eða bent á takmarkanir. Til dæmis er ekki rætt hvort meðalfrávik sé besti mælikvarðinn á gæði kannana, hvort úrtaksstærðir hafi skipt máli eða hvort kannanir hafi veitt villandi mynd af mögulegum meirihlutamyndunum þrátt fyrir ásættanlegt atkvæðafrávik. Einnig skortir umfjöllun um aðferðafræðilegan mun Maskínu og Gallup, sem hefði styrkt fréttina. Framsetnin er hlutlaus og lýsandi; ekkert bendir til pólitísks halla. Þetta er heiðarleg en einræð frétt sem hefði orðið sterkari með annarri sjálfstæðri rödd.
Vikuleg áskrift
Fékk þetta þig til að lesa fréttir með öðrum augum?
Vikustaða Vitans í pósthólfið á sunnudögum — bestu og veikustu greinar vikunnar, mest lesnu fréttir, og staða allra helstu fjölmiðla.
Sjá áskriftarsíðu · einföld afskráning hvenær sem er