visir.is
2026-05-15 16:14
Útstrikanir gætu haft áhrif en þær virka svona
Fréttaskýringargrein um útstrikanir í sveitarstjórnarkosningum 2026 sem útskýrir hvernig kerfið virkar og vísar í söguleg dæmi. Greinin byggir á nafngreindri heimild frá formanni yfirkjörstjórnar í Reykjavík og opinberum upplýsingum af Ísland.is. Efnið er gagnlegt og tímabært en nokkuð grunnt í greiningu.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Gagnleg skýringargrein um útstrikanir með nafngreindri heimild og sögulegum dæmum, en gæti farið dýpra í reikningsformúlu útstrikana.
Gagnrýni Vitans
Greinin sinnir vel grunnhlutverki sínu: hún útskýrir hvernig útstrikanir virka, vísar í opinbert kennslumyndband á Ísland.is og fær beina tjáningu frá Evu Bryndísi Helgadóttur, formanni yfirkjörstjórnar í Reykjavík. Söguleg dæmi um Dag B. Eggertsson, Guðlaug Þór Þórðarson, Árna Johnsen og Björn Bjarnason eru sannreynanleg úr opinberum kosningagögnum, sem styrkir efnið. Dæmið úr Flóahreppi 2022 er áhugavert og gefur lesandanum mælikvarða.
Á hinn bóginn hefði greinin orðið talsvert sterkari ef blaðamaður hefði farið dýpra í reikningsfræði útstrikana: hvernig er útstrikunarmarkið reiknað nákvæmlega? Tilvitnunin í Evu Bryndísi segir í raun aðeins „það er flókið" og „það þarf mikið" án þess að eitthvert skýrt viðmið sé gefið. Greinin hefði getað vísað í viðeigandi ákvæði kosningalaga eða fengið fræðimann til að útskýra reikningsformúluna. Einnig er vert að nefna að öll söguleg dæmi um nafngreinda frambjóðendur sem féllu niður um sæti tengjast Samfylkingunni eða Sjálfstæðisflokknum; fjölbreyttari dæmi hefðu styrkt hlutleysi greinarinnar, þótt þetta sé líklega endurspeglun þess hvaða dæmi eru þekktust. Framsetningin er hlutlæg og hefur ekkert augljóst pólitískt halla.
