dv.is
2026-05-22 07:58
Íslenska ríkið bótaskylt vegna vítaverðrar framgöngu Tómasar í plastbarkamálinu
Greinin fjallar um dóm Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem íslenska ríkið er dæmt bótaskylt vegna framgöngu skurðlæknisins Tómasar Guðbjartssonar í plastbarkamálinu. Byggt er á dómnum sjálfum sem bæði RÚV og Vísir hafa undir höndum, þótt hann hafi ekki verið birtur opinberlega. Greinin er nánast eingöngu einhliða og segir frá niðurstöðum dómsins án þess að Tómasi eða lögmanni hans sé gefinn kostur á andsvörum.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Frétt um dóm í plastbarkamálinu byggir á héraðsdómi en Tómasi er ekki gefinn kostur á andsvörum þrátt fyrir alvarlegar ásakanir. Fyrirsögnin er túlkandi fremur en hlutlæg.
Gagnrýni Vitans
Sterkasta hliðin á þessari frétt er að hún vísar skýrt til héraðsdómsins sem frumheimildar og tilgreinir að bæði RÚV og Vísir hafi dóminn undir höndum; lesandinn veit því hvaðan efnið kemur. Framsetningin er þó verulega einhliða. Tómas Guðbjartsson er nafngreindur og alvarlegar ásakanir eru raktar, þar á meðal lygasögur, lagabrot og saknæm háttsemi, en hvergi í greininni kemur fram hvort blaðamaðurinn hafi leitað til Tómasar eða lögmanns hans til að fá andsvör. Þetta er grundvallaratriði í fréttaflutningi þegar einstaklingar eru nafngreindir og harðlega gagnrýndir í dómi; jafnvel þótt dómurinn sjálfur sé opinbert skjal, ber fréttamanni að gefa hinum aðilanum tækifæri til að bregðast við. Fyrirsögnin notar orðið „vítaverðrar" sem er dómstóllinn segir vissulega ekki, heldur er það túlkun blaðamanns eða ritstjórnar og ýtir undir ákveðna framsetningu. Greinin hefði einnig hagnast á því að nefna hvort dómurinn yrði áfrýjaður, en ekkert er um það fjallað. Hinn fyrrverandi yfirlæknir er vitnað til en ekki nafngreindur, sem er skiljanleg ráðstöfun en veikir sannreynanleikann nokkuð. Í heild er fréttaflutningurinn skýr og byggður á staðfestum dómi, en skortur á andsvörum Tómasar og ritstjórnarlegt orðalag í fyrirsögn draga úr trúverðugleika fréttarinnar.
