visir.is
2026-08-19 15:48
Viltu minni verðbólgu og lægri vexti?
Skoðanagrein sem heldur því fram að ríkisstjórnin kyndi vísvitandi undir verðbólgu til að auka stuðning við ESB-aðild, og að tímasetning þjóðaratkvæðagreiðslu sé hluti af þeirri áætlun. Höfundur byggir kjarnafullyrðingu sína á tilvitnun í forsætisráðherra úr hlaðvarpi frá 2024 en gefur engin gögn um orsakatengsl milli ákvarðana ríkisstjórnarinnar og verðbólguþróunar.
Einkunn Vitans: 4/10
Mat Vitans
Skoðanagrein fullyrðir að ríkisstjórnin kyndi vísvitandi undir verðbólgu til að ýta undir ESB-aðild. Rökstuðningur byggir á einni tilvitnun og gífurlegri fullyrðingu án gagna.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðanagrein og höfundur er nafngreindur; hún er því metin á forsendum rökstuðnings og hugmyndafræðilegrar heiðarleika. Kjarni málsins er gífurleg fullyrðing: ríkisstjórnin ýti af ásettu ráði undir verðbólgu og háa vexti til að sannfæra þjóðina um ESB-aðild. Þetta er samsæriskenning sem krefst rökbundins sönnunarfararstigs sem greinin nær hvergi. Eina sannreynanlega heimildin er tilvitnun í Kristrúnu Frostadóttur úr hlaðvarpinu Chess After Dark frá ágúst 2024, þar sem hún lýsir almennu mynstri um tengsl efnahagslegrar vanlíðunar og ESB-umræðu. Að snúa þessu í sönnun um meðvitaða pólitíska stefnu er rökvilluframleiðsla; greinin beinlínis einfaldar orsakakeðjuna þannig að enginn annar skýringarþáttur á verðbólgu fær rými. Hækkun komugjalda um 100% er nefnd en engin tilvísun er gefin í opinberar auglýsingar eða reglugerðir. Fullyrðingin um að „eini möguleikinn" á minni verðbólgu sé að segja nei í þjóðaratkvæðagreiðslunni er augljóslega hringfallsleg; hún gerir ráð fyrir sömu ósönnu forsendu og greinin reynir að sanna. Sem skoðanagrein má höfundur halda þessari afstöðu fram, en hugmyndafræðileg heiðarleiki krefst þess að viðurkenna a.m.k. aðrar mögulegar skýringar á verðbólguþróun, eins og alþjóðlega hrávöruverðþróun, launahækkanir eða aðra ytri þætti. Það gerir höfundur ekki, og rökstuðningurinn er því einhliða og veikur.
