Á matur að vera ó­dýr?

Greinin er birt sem skoðun og verður metin á þeim forsendum. Það sem er helst virðingarvert er að höfundur gefur upp stöðu sína sem bóndi og velur að rökræða gegn þeirri afstöðu sem margir myndu vænta úr þeirri átt. Hann viðurkennir strax það sem breytist ekki við aðild: legu landsins, stutt sumar, flutningskostnað á olíu, áburði og fóðri. Sú hreinskilni styrkir textann. Tilvísunin í rekstrargreiningu kúabúa, þar sem vaxtagjöld eru sögð rúmlega 10% af heildartekjum, er raunveruleg heimildartilvísun, þótt lesandi geti ekki sannreynt hana innan greinarinnar sjálfrar; hún gæti verið studd í opinberum rekstrargögnum sem vísað er til.

Veikleikinn liggur í röksemdakeðjunni. Höfundur rekur lægri vexti í gegnum birgja, afurðastöðvar, heildsala og smásala alla leið að hillu neytandans með orðalagi á borð við „mætti ætla“ og „gætu“, en dregur svo ályktanir sem hann meðhöndlar sem nokkuð öruggar. Þar hefði mátt viðurkenna að vaxtalækkun skilar sér ekki sjálfkrafa í lægra vöruverði. Stærri eyða er sú að upptaka evru er sett fram nánast sem sjálfgefinn fylgifiskur aðildar. Maastricht-skilyrðin, biðin í ERM II og sá möguleiki að Ísland uppfylli þau ekki innan fyrirsjáanlegs tíma eru hvergi nefnd. Það er ekki smáatriði; á þeirri forsendu hvílir helmingur greinarinnar.

Þá er fullyrðingin um að bændur fái aukna styrki „bæði frá Evrópusambandinu og íslenska ríkinu“ sett fram án nokkurrar umræðu um ramma sameiginlegu landbúnaðarstefnunnar eða þær takmarkanir sem hún setur á innlendan stuðning. Kaflinn um Aberdeen Angus fósturvísa er auk þess innskot sem tengist ekki aðildarspurningunni. Fyrirsögnin spyr hvort matur eigi að vera ódýr en greinin svarar því í raun ekki fyrr en í síðustu setningu.

Niðurstaða: læsileg og heiðarleg grein að því leyti að hagsmunir eru uppi á borðinu og mótrökum um landfræðilega stöðu er ekki sópað undir teppið. Hún er hins vegar bjartsýnni en gögnin sem hún leggur fram réttlæta og sleppir lykilfyrirvara um evruna.