Hallinn 340% meiri en í fjárlagafrumvarpi 2026
Ritstjórnarefni Viðskiptablaðsins ber saman hallatölur fjárlagafrumvarpsins 2026 við uppfært mat í frumvarpi 2027. Tölurnar eru allar sóttar í nafngreind opinber skjöl og eru sannreynanlegar, en framsetningin dregur fram eina túlkun og útgjaldahliðin er nær óskýrð.
Greinin er birt sem ritstjórnarefni, og það sést á áherslunum. Talnagrunnurinn sjálfur er í góðu lagi: fjárlagafrumvörpin 2026 og 2027 eru nafngreind, dagsett og opinber, og lesandi getur flett upp hverri tölu, þar á meðal tekju- og gjaldaáætlunum og vaxtagjöldunum. Skýring fjármálaráðuneytisins á hærri vaxtagjöldum er rétt eignuð.
Stærsta veikleikinn er samsetning fyrirsagnarinnar. Prósentuhlutfallið 340% byggir á óvenju lágum grunni, 15,3 milljörðum, og segir minna en krónutalan sem greinin sjálf nefnir. Þyngra vegur að 61,6 milljarða útgjaldaaukning er nefnd en nánast ekkert skýrð umfram vaxtagjöldin. Hvað útskýrir hina 37 milljarðana? Þar hefði greinin þurft að leggja á sig meira, og það er ekki nema flettiverk í sama skjali.
Athugasemdin um að ríkisstjórnin hefði getað breytt fjárlögum 2025 er sett fram sem hlutlaus staðreynd um lagatækni, en er í raun ályktun um ábyrgð. Enginn málsvari stjórnvalda kemur að nema með ráðuneytisskýringu á vöxtum. Nákvæm talnavinna, einsleit túlkun.
