dv.is
2026-08-09 08:00
Kolbrún Bergþórsdóttir skrifar: Örvænting og ósvífni
Skoðanagrein Kolbrúnar Bergþórsdóttur þar sem hún gagnrýnir harðlega afstöðu Ólafs Ragnars Grímssonar og Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar gegn þjóðaratkvæðagreiðslu um aðildarviðræður við ESB. Greinin byggir á tilvitnunum úr viðtali á Brotkasti og yfirlýsingum Sigmundar Davíðs, en er í eðli sínu pólitísk skoðanagrein sem tekur skýrt afstöðu með já-hliðinni.
Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Skoðanagrein sem fer harðlega í tá við gagnrýnendur ESB-viðræðna en forðast kjarnaatriðið: kosningaloforð eru ekki lagalega bindandi. Tilfinningaleg röksemdafærsla frekar en efnisleg.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem lesendagrein og skoðun, sem er rétt flokkuð. Kolbrún setur fram rök sín af nokkurri hreinskilni; hún leynir ekki sinni afstöðu og enginn lesandi getur misskilið hvar hún stendur. Tilvitnunum í Ólaf Ragnar úr viðtali á Brotkasti og í Sigmund Davíð er rétt beitt til að gera fullyrðingar andstæðinganna sýnilegar áður en þær eru gagnrýndar. Að svo miklu leyti er rökstuðningurinn gegnsær.
Á hinn bóginn skortir nokkuð á vitsmunalega heiðarleika þegar kemur að kjarnaatriðinu. Höfundur víkur aldrei að þeirri staðreynd að lögfræðilega séð er Ólafur Ragnar ekki endilega á rangri leið: í íslensku stjórnskipunarkerfi er engin skylda til að boða þjóðaratkvæðagreiðslu um alþjóðasamning nema Alþingi ákveði slíkt, og kosningaloforð eru ekki lagalega bindandi. Í stað þess að taka á þessu álitamáli afgreiðir höfundur sjónarmiðið sem „ósvífni" og „örvænting" og rekur röksemdafærsluna á tilfinningalegum grunni. Fullyrðingin um að ríkisstjórnin „geti ekki" svikið loforðið er í raun pólitískt mat, ekki staðreynd, en hún er sett fram eins og augljós sannindi. Skoðanagrein þarf ekki jafnvægi, en hún þarf að horfast í augu við sterkustu mótrökin. Þar skortir þessa grein.