visir.is
2026-08-01 15:03
„Nei“ er ekki lok málsins, - það er frestun þess
Skoðanagrein Hjálmars Vilhjálmssonar færir rök fyrir því að þjóðaratkvæðagreiðsla um endurræsingu ESB-viðræðna sé ekki sama og já við aðild, heldur já við upplýsingum. Greinin er vel skipulögð og rökin samfelld, en hún er alfarið einhliða málflutningur án þess að taka á helstu gagnrökum. Höfundur er nafngreindur og tengsl hans við samtökin Sjá eru tilgreind.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Vel skipulögð skoðanagrein sem færir sterk rök fyrir ESB-viðræðum en sinnir ekki gagnrökum andstæðinga. Hagsmunatengsl höfundar eru skýr.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðun, og það ber að meta hana á þeim forsendum. Sterkasta hliðin er skipulag rökstuðningsins: höfundur greinir á milli þess að kanna og þess að samþykkja, vísar til norsku fordæmanna (1972 og 1994), nefnir fjölda ESB-gerða í EES (yfir 14.000) og segir frá sjö stækkunarlotum ESB. Þessar tilvísanir eru sannreynanlegar og gefa lesandanum grunn til að meta rökin. Hagsmunatengsl eru skýr: höfundur segist vera stjórnarmaður í samtökunum Sjá, sem starfa fyrir evrópska aðild. Veikleiki greinarinnar sem skoðanarits er að hún tekst ekki á við helstu mótrökin við sér á nokkurn hátt. Hún nefnir t.d. sjávarútveg, landbúnað og gjaldmiðilsmál sem erfiðustu viðfangsefnin, en víkur þeim strax til hliðar með þeirri fullyrðingu að sérlausnir séu mögulegar án þess að viðurkenna raunhæfa áhættu eða kostnað sem andstæðingar benda jafnan á. Norska fordæmið er aðeins nefnt sem sönnun þess að viðræður jafngildi ekki inngöngu, en þeirri staðreynd sleppt að Norðmenn kusu tvisvar nei, sem mætti einnig túlka sem vísbendingu um pólitískan kostnað viðræðnanna sjálfra. Fyrir skoðanagrein er þetta samt vel skrifuð og samfelld rökstuðningur; höfundur gerir tilkall sitt ljóst og afhendir lesandanum tæki til að meta fullyrðingarnar sjálfstætt.
