visir.is
2026-04-19 13:31
Upplýsingaóreiða, aldursfordómar og mannleg reisn
Skoðanagrein Berglindar Indriðadóttur fjallar um notkun orðsins „sveitarómagar" í pólitískri umræðu um eldra fólk og útlendingamál. Höfundur gagnrýnir aldursfordóma, upplýsingaóreiðu og niðrandi orðræðu og kallar eftir mannúðlegri umræðu á grunni staðreynda. Greinin er vel skrifuð og röksemdafærsla hennar samfelld, en hún er frekar óljós um hvaða ummæli og hvaða frambjóðanda er vísað til.
Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans
Sterkasta og jafnframt veikasta hliðin á þessari skoðanagrein er sú sama: höfundur vísar ítrekað til „nýlegra ummæla frambjóðanda til borgarstjórnar í Reykjavík" og til þess að „stofnunin sem um ræðir" hafi leiðrétt hluta málflutningsins, en nefnir hvorki frambjóðandann né stofnunina á nafn. Þetta er verulegt veikleikamerki í skoðanagrein sem krefst þess að lesandinn þekki samhengið fyrirfram; ella verður rökstuðningurinn ósannanlegur. Greinin gefur sér að lesandinn viti nákvæmlega hvað átt er við, en sá sem ekki hefur fylgst með umræðunni stendur eftir án tækifæris til að sannreyna fullyrðingarnar.
Röksemdafærslan sjálf er að mestu samfelld og skýr. Sögulega samhengið um sveitarómaga er skemmtilegt og gefur greininni þyngd. Tilvísunin í „alþjóðlegar stofnanir og hjálparsamtök" um stöðu eldra fólks á flótta er viðeigandi en óljós: engin tiltekin stofnun, skýrsla eða tölulegar heimildir eru nefndar. Þetta er ekki óvenjulegt í skoðanagreinum en dregur úr sannfæringarkrafti röksemdarinnar, sérstaklega þegar höfundur ávítar aðra fyrir „upplýsingaóreiðu" og krefst umræðu á grunni staðreynda. Tónninn er hóflegur og mannúðlegur; greinin leitar ekki í skopstælingar eða persónuárásir, sem er til framdráttar. Heildarrökfærslan hvílir þó meira á tilfinningalegri áhrifamætti en á sýnilegum heimildum.