visir.is
2026-06-16 16:15
Raungengið áfram í hæstu hæðum nema það komi til áföll í útflutningsgreinum
Greinin fjallar um raungengisþróun íslensku krónunnar og horfur í útflutningsgreinum, byggð á greiningu Acro og sjónarmiðum ónafngreindra sérfræðinga á gjaldeyrismarkaði. Vitnað er í mat Seðlabankans og AGS á jafnvægisraungengi, auk þess sem fjallað er um uppgjör Icelandair og gjaldeyriskaup lífeyrissjóðanna.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Greining á raungengi krónunnar byggð á Acro og AGS, en ónafngreindur „sérfræðingur á gjaldeyrismarkaði" veikir gagnsæi heimilda.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem ritstjórnarefni undir „Innherja" og ber þess merki að vera fagleg greining á raungengi krónunnar frekar en hefðbundin frétt. Helsti styrkleiki hennar er fjölbreytni viðfangsefna: raungengisþróun, afurðaverð í sjávarútvegi, gagnaverar, uppgjör Icelandair, framvirk gjaldeyrisstaða fjárfesta og gjaldeyriskaup lífeyrissjóðanna eru allt sett í samhengi. Vitnað er í nafngreinda aðila eins og Acro-greiningardeild og forstjóra Icelandair, og einnig í mat Seðlabankans og Alþjóðagjaldeyrissjóðsins, sem gerir helstu fullyrðingarnar sannreynanlegar að mestu leyti.
Á hinn bóginn má benda á nokkra veikleika. Ítrekað er vísað til „sérfræðings á gjaldeyrismarkaði" án þess að viðkomandi sé nafngreindur, sem dregur úr gagnsæi heimildarinnar; lesandinn getur ekki metið sjálfstætt hvort um hlutlausan eða hagsmunabundinn aðila sé að ræða. Tölulegar fullyrðingar um framvirka gjaldeyrisstöðu og gjaldeyriskaup lífeyrissjóðanna eru settar fram án tilvísunar í tiltekin gögn eða tímabil, sem gerir lesandanum erfitt að staðreyna þær innan greinarinnar sjálfrar, þótt líklegt sé að þær styðjist við opinber gögn. Þá er framsetning greinarinnar nokkuð einhliða í þá veru að raungengi sé „komið til að vera" hátt, en lítið rætt um aðstæður sem gætu leitt til lækkunar, utan stuttrar nefningar á hugsanlegum áföllum í útflutningsgreinum. Heilt á litið er þetta þokkaleg greining en gagnsæi heimilda og fjölbreyttari umræða um ólíkar horfur hefðu styrkt hana verulega.