visir.is
2026-05-20 06:32
„Þá kom upp að þetta gæti verið pólsk eða þýsk sprengja“
Frétt um torkennilegan hlut sem tveir drengir fundu við Miklavatn í Skagafirði. Sprengjusveit Landhelgisgæslunnar var kölluð til en hluturinn reyndist ekki vera sprengja. Greinin byggir á viðtölum við móður drengsins og nafngreindan sprengjusérfræðing Landhelgisgæslunnar.
Einkunn Vitans: 8/10
Mat Vitans
Vel unnin staðarfrétt með nafngreindum heimildum og gagnlegu samhengi um sprengjumál. Fyrirsögnin lovar meiru en efnið stendur undir, en greinin sjálf er traust.
Gagnrýni Vitans
Þetta er vel unnin staðarfrétt sem sameinar mannlegan söguþráð og faglegar upplýsingar á skilvirkan hátt. Tveir nafngreindir heimildarmenn bera greinina: Elísa Óskar Ómasdóttir lýsir atvikinu frá sjónarhóli fjölskyldunnar og Ásgeir Guðjónsson, sprengjusérfræðingur Landhelgisgæslunnar, veitir faglegt samhengi um verklag, tíðni sprengjumála og sögulegan bakgrunn hernámsins. Sérstaklega ber að hrósa því að blaðamaðurinn nær að flétta inn víðtækari samhengi: hve mörg verkefni sveitin sinnir árlega (um 120 alls, 20 til 30 á sumrin), hvers vegna hlutir koma upp úr jörðu á þessum árstíma, og leiðbeiningar um viðbrögð almennings. Tölulegar fullyrðingar Ásgeirs, til dæmis um tugþúsundir fallbyssukúlna og 30 til 50 þúsund hermenn á Íslandi í stríðinu, eru settar fram á hans ábyrgð sem sérfræðings og eru í meginatriðum sannreynanlegar í opinberum heimildum.
Á móti kemur að fyrirsögnin leggur þunga áherslu á „pólska eða þýska sprengju" þótt niðurstaðan sé einmitt sú að hluturinn hafi ekki verið sprengja. Þetta skapar ákveðna spennu sem ber brag af drættum til smellgildi, en greinin sjálf gerir grein fyrir niðurstöðunni nokkuð fljótt. Einnig er uppbygging textans ónauðsynlega endurtekin: fyrri hluti greinarinnar (frásögn Elísu úr íbúahópi) er nánast samhljóða efniviðtalinu sem kemur á eftir, sem bendir til þess að klippa hefði mátt betur úr efninu. Smávægilegt atriði er að ekki er greint frá hvort strákarnir hafi hreyft hlutinn umfram það sem fram kemur, þótt verklagsreglur Ásgeirs undirstriki mikilvægi þess. Í heild er þetta hins vegar traust staðarfrétt með tveimur sjálfstæðum röddum og nytsamlegum upplýsingum fyrir almenning.
Vikuleg áskrift
Fékk þetta þig til að lesa fréttir með öðrum augum?
Vikustaða Vitans í pósthólfið á sunnudögum — bestu og veikustu greinar vikunnar, mest lesnu fréttir, og staða allra helstu fjölmiðla.
Sjá áskriftarsíðu · einföld afskráning hvenær sem er