Gefið með annarri hendinni og tekið með hinni
Skoðanagrein formanns og varaformanns Félags prófessora við ríkisháskóla þar sem fjárlagafrumvarpið fyrir 2027 er gagnrýnt fyrir að boða eflingu háskólastigsins um leið og aðhaldskrafa af svipaðri stærð er lögð á sama málaflokk. Greinin styðst við tölur úr frumvarpinu sjálfu og samanburð OECD. Hagsmunatengsl höfunda eru gefin upp.
Birt sem skoðanagrein, og hún er óvenju vel vopnuð fyrir þá tegund: tölurnar eru sóttar beint í fjárlagafrumvarpið, samanburðurinn við Norðurlöndin er rakinn til Education at a Glance 2025, og lesandi getur flett hvoru tveggja upp. Hagsmunir höfunda eru skýrt uppgefnir í lokin.
Kjarnaröksemdin ber þó veikan blett. Að stilla 1.343 milljóna sérframlagi upp á móti 1.351,4 milljóna aðhaldskröfu á allan málaflokkinn er snjöll framsetning en ekki fyllilega sambærilegar stærðir; annars vegar eyrnamerkt viðbót, hins vegar almenn krafa á miklu breiðari grunn. Höfundar nefna sjálfir 750,1 milljónar raunaukningu, sem mildar myndina verulega, en það atriði er afgreitt í hálfri setningu og fær ekki að trufla fyrirsögnina. Heiðarlegra hefði verið að gera nettóstöðuna að útgangspunkti og rökstyðja svo hvers vegna hún dugi ekki.
Þá er OECD-talan frá 2022 orðin nokkuð gömul til að bera uppi rök um fjárlög 2027. Málflutningurinn er engu að síður málefnalegur, viðurkennir að aðhald geti verið réttmætt og endar á áþreifanlegri kröfu til Alþingis.
