Ljós í óreiðu samtímans
ruv.is 670 gr. 6.2
heimildin.is 89 gr. 6.1
visir.is 1657 gr. 5.9
vb.is 381 gr. 5.7
mbl.is 498 gr. 5.6
dv.is 512 gr. 5.2
mannlif.is 94 gr. 4.5
nutiminn.is 84 gr. 4.4
ruv.is 670 gr. 6.2
heimildin.is 89 gr. 6.1
visir.is 1657 gr. 5.9
vb.is 381 gr. 5.7
mbl.is 498 gr. 5.6
dv.is 512 gr. 5.2
mannlif.is 94 gr. 4.5
nutiminn.is 84 gr. 4.4
nutiminn.is 2026-05-30 14:59

Færeyingar eignast fleiri börn – fæðingartíðni á Íslandi í sögulegu lágmarki

Greinin fjallar um sögulega lága fæðingartíðni á Íslandi, ber hana saman við önnur Norðurlönd og Færeyjar, og kynnir tvær megintilgátur um orsakir. Hagstofan er nefnd sem heimild fyrir tölum en greinin byggir að verulegu leyti á Facebook-færslu lögmanns og fréttaskýringu RÚV.

Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Greinin um lága fæðingartíðni byggir að mestu á Facebook-færslu lögmanns og gefur menningarskýringunni mun meira rými en efnahagsskýringunni, án eigin heimildaöflunar.
Gagnrýni Vitans
Tölulegar staðhæfingar um fæðingartíðni eru studdar tilvísun í Hagstofuna, sem er traust heimild, og norrænn samanburður er sannreynanlegur. Þetta er jákvætt. Greinin nefnir einnig fréttaskýringu RÚV og Ara Klæng Jónsson félagsvísindamann sem heimild að breyttri tengingu menntunar og barneigna; þar er heimildarkeðjan gagnsæ þótt um afleidda heimild sé að ræða. Meginvandinn liggur í jafnvægi og heimildasamsetningu. Af tveimur megintilgátum sem greinin sjálf skilgreinir fær sú menningarlega mun meira pláss, einkum í gegnum ítarlega tilvitnun í Ingvar Smára Birgisson lögmann, en Facebook-færsla hans er sú eina beina heimild sem greinin hvílir á. Enginn fræðimaður eða sérfræðingur sem aðhyllist hina tilgátuna, þ.e. að efnahagslegar og samfélagslegar aðstæður ráði mestu, fær að koma sínum sjónarmiðum á framfæri í eigin orðum. Félagsvísindamaðurinn Ari Klængur er vitnað í gegnum RÚV, ekki af blaðamanninum sjálfum. Þetta þýðir að engin eigin heimildaöflun virðist hafa farið fram fyrir utan lestur á opinberum tölum og samfélagsmiðlum. Framsetningin ýtir undir þá ályktun að menningarbreytingar skipti meiru máli en efnahagsaðstæður, án þess að gefa andstæðri sýn sambærilega rödd. Fyrir ritstjórnarefni sem gefið er út undir nafni miðilsins sjálfs er þetta ágalli sem veikir trúverðugleikann. Stig lækkar einnig vegna þess að Facebook-færsla lögmanns er notuð sem meginstoð fréttarlegrar greiningar á mannfjöldaspurningum.
← Til baka á forsíðu