Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 283 gr. 6.4
ruv.is 1926 gr. 6.2
visir.is 4047 gr. 6.0
vb.is 930 gr. 5.8
mbl.is 1594 gr. 5.7
dv.is 1469 gr. 5.2
mannlif.is 398 gr. 5.0
nutiminn.is 293 gr. 4.7
heimildin.is 283 gr. 6.4
ruv.is 1926 gr. 6.2
visir.is 4047 gr. 6.0
vb.is 930 gr. 5.8
mbl.is 1594 gr. 5.7
dv.is 1469 gr. 5.2
mannlif.is 398 gr. 5.0
nutiminn.is 293 gr. 4.7
visir.is 2026-09-29 14:00

Mögu­leg tengsl við heilabilun

Greinin fjallar um vísbendingar úr rannsóknum um tengsl langtímanotkunar svefnlyfja og heilabilunar og byggir á viðtölum við tvo sérfræðinga. Hún vísar til samanburðar OECD um að Ísland noti næstmest af svefn- og slævandi lyfjum og er birt samhliða nýjum Kompásþætti á Vísi.

Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Varfærin frétt um svefnlyf og heilabilun með tveimur nafngreindum sérfræðingum, en „stórar rannsóknir“ eru hvergi nefndar og öfugt orsakasamband er ekki rætt.
Gagnrýni Vitans

„Stórar rannsóknir“ eru hornsteinn fréttarinnar, en engin þeirra er nefnd. Lesandinn fær hvorki höfunda, tímarit né stærð áhættunnar, aðeins að líkur séu „aðeins auknar“. Þegar fyrirsögnin snýst um heilabilun hefði ein tilvísun í tiltekna rannsókn og ein tala um hlutfallslega áhættu gert fréttina mun traustari.

Til hróss er varfærin framsetning. Orðið „möguleg“ er notað af samkvæmni, báðir viðmælendur leggja áherslu á að frekari rannsókna sé þörf og greinarmunur er gerður á vel þekktum aukaverkunum og óstaðfestum tengslum. Tölur OECD eru rekjanlegar, en tölurnar um þriðjung áttræðra koma úr munni Önnu Birnu án þess að fram komi á hvaða gögnum þær byggja.

Stærsta eyðan er skýringarsamhengið. Svefntruflanir geta verið snemmbúið einkenni heilabilunar, og þá gæti orsakasambandið legið öfugt. Enginn er spurður um það. Viðmælendurnir eru jafnframt sammála í öllu, og annar þeirra leiddi fræðsluátak gegn svefnlyfjum. Sem fylgifrétt með heimildaþætti heldur greinin vel saman, en hún gerir ekki meira en grunnkröfur.

← Til baka á forsíðu