mannlif.is
2 heimildir
2026-07-01 10:00
Læknar glíma við upplýsingarskort
Frétt um nýja íslenska rannsókn á viðhorfum lækna til umhverfisáhrifa lyfja. Greinin byggir á rannsókn sem birt er á vef Háskóla Íslands og tilgreinir rannsakendur með nafni. Niðurstöður eru settar fram skýrt en gagnrýnið sjónarhorn vantar.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Frétt um rannsókn á viðhorfum lækna til umhverfisáhrifa lyfja er vel heimildaðar en vantar gagnrýna rödd og umfjöllun um takmarkanir lágs svarhlutfalls.
Gagnrýni Vitans
Greinin vísar í nafngreinda rannsakendur og tiltekna rannsókn sem birt er á vef HÍ, sem gerir fullyrðingarnar í grófum dráttum sannreynanlegar. Tölulegar niðurstöður eru settar skýrt fram, svarhlutfall er nefnt (163 af 1.543) og lesandinn getur metið takmarkanir könnunarinnar sjálfur. Þetta er vel gert. Hins vegar er áberandi að fréttinni vantar algjörlega gagnrýna rödd. Enginn utanaðkomandi sérfræðingur eða fulltrúi lyfjaiðnaðarins fær að tjá sig, þótt sú grein sé beinlínis nefnd í þessu samhengi. Þegar greinin ræðir hugmyndina um að skylda lyfjafyrirtæki til að birta umhverfisgögn hefði verið eðlilegt að leita eftir viðbrögðum frá hagsmunaaðilum eða ráðuneyti. Svarhlutfall könnunarinnar er rúmlega 10%, sem er lágt og gæti skekkt niðurstöður verulega; blaðamaður hefði átt að nefna þá takmörkun sérstaklega í meginmáli frekar en að láta lesandann draga ályktanir sjálfan. Framsetning greinarinnar ber nokkuð í eina átt: niðurstöður eru túlkaðar sem jákvæðar, og engin krafa er gerð um gagnrýna skoðun á aðferðafræði eða pólitískum afleiðingum tillagnanna. Heilt yfir er þetta ágæt kynningarfrétt á fræðirannsókn, en vantar skrefið frá upplýsingamiðlun yfir í blaðamennsku.
