Bankaskattar séu fimm sinnum hærri en í samanburðarlöndum
Fréttin er nær eingöngu endursögn á fréttatilkynningu Samtaka fyrirtækja í fjármálaþjónustu um greiningu sem KPMG vann fyrir samtökin. Ein rödd fær orðið, framkvæmdastjóri SFF, og ekkert svar er sótt til fjármálaráðuneytisins þótt greinin gagnrýni bein áform stjórnvalda. Blaðamaður setur þó viðeigandi fyrirvara við forsendur talnanna.
Heimildakeðjan er kjarni málsins: hagsmunasamtök kaupa greiningu, senda út tilkynningu og fréttin endursegir hana. Greiningin sjálf er hvergi birt eða tengd, svo lesandinn getur ekki sannreynt hvernig „fimmfalt hærri“ er reiknað, hvaða lönd eru í samanburðinum eða hvernig skattstofnar eru lagðir saman. Þetta er nákvæmlega sú fullyrðing sem kallar á aðgang að frumgögnum.
Enn verra er að fjármálaráðuneytið fær ekkert svar, þótt Heiðrún Jónsdóttir segi beinlínis að stjórnvöld hafi „enn ekki útskýrt“ mál sitt. Þá lá beint við að spyrja þau. Tengdar fréttir sýna að ráðherra hefur áður svarað gagnrýni SFF, svo mótröddin var til og innan handar.
Tvennt telst blaðamanni til tekna. Sagnorð eru í viðtengingarhætti allan tímann, líka í fyrirsögn, svo lesandinn sér að þetta er fullyrðing SFF og ekki staðreynd Vísis. Og fyrirvarinn um að boðuð hækkun sé enn óákveðin, þótt súlan sýni tveggja til sex milljarða sviðsmyndir, er sjálfstætt ritstjórnarframlag sem afhjúpar veikan hlekk í framsetningu samtakanna. Það lyftir fréttinni upp úr hreinni tilkynningaþjónustu, en ekki nógu langt.
