ruv.is
2026-06-23 10:15
Ungt fólk telur sig eiga að beita kyrkingum í kynlífi
Greinin fjallar um aukna tíðni kyrkinga í kynlífi meðal ungs fólks og tengsl þess við klám. Byggt er á viðtali við Guðnýju S. Bjarnadóttur, stjórnarformann Vitundar, og tilkynningu frá samtökum sem standa að samfélagsmiðlaátakinu „Með lífið í lúkunum". Engin gagnrýnin rödd eða vísindaleg heimild er nefnd til stuðnings fullyrðingum um heilsufarsáhættu.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Frétt um kyrkingar í kynlífi byggir á einum heimildarmanni og ónafngreindum rannsóknum. Sjö samtök nefnd en engin gagnrýnin rödd eða vísindaleg heimild.
Gagnrýni Vitans
Greinin byggir nánast alfarið á einum heimildarmanni, Guðnýju S. Bjarnadóttur, og tilkynningu frá hagsmunasamtökum. Fullyrðingar um heilsufarsáhættu kyrkinga, til dæmis að sex til tíu sekúndur dugi til meðvitundarleysis og að skemmdir á heila komi í ljós árum síðar, eru settar fram án tilvísunar í tilteknar rannsóknir eða sérfræðinga á sviði læknisfræði. Orðin „rannsóknir sýna" koma einu sinni fyrir en engin rannsókn er nafngreind. Þetta er veikleiki; lesandinn hefur enga leið til að sannreyna þessar staðhæfingar innan greinarinnar sjálfrar. Aftur á móti er ljóst að greinin er fyrst og fremst frétt af samfélagsmiðlaátaki og viðtali á Rás 2, sem takmarkar væntingar um dýpt. Framsetningin er þó nokkuð einhliða; enginn sérfræðingur á sviði kynlífsheilsu eða kynfræði fær að leggja mat á málið frá öðru sjónarhorni. Sjö samtök og stofnanir eru nafngreindar sem standa að átakinu, sem gefur samhengi, en efnislega eru öll sjónarmið á sömu hlið. Blaðamaður hefði getað styrkt greinina verulega með því að vitna í a.m.k. eina nafngreinda rannsókn eða fá umsögn heilbrigðisstarfsmanns.