Sáttamiðlun í sakamálum á Íslandi?
Skoðanagrein prófessors í afbrotafræði sem mælir fyrir aukinni notkun sáttamiðlunar í sakamálum á Íslandi, þar á meðal í alvarlegum kynferðis- og ofbeldisbrotum. Greinin er vel grunduð í íslenskri réttarvörsluframkvæmd og nefnir andmæli, en styður veigamestu tillöguna með minnstu gögnum.
Greinin er birt undir skoðanamerki og höfundur gerir sérfræðistöðu sína skýra, sem er rétt farið með. Sterkasti hluti röksemdafærslunnar er hin íslenska tímalína: Hringurinn árið 2001, tilraunaverkefnið 2006-8, fyrirmæli ríkissaksóknara, námskeið hjá Mennta- og þróunarsetri lögreglu frá 2021. Þetta eru staðfestanleg atriði sem lesandi getur gengið að.
Þar sem röksemdin hriktir er í meðferð andmæla. Höfundur tíundar þau samviskusamlega, réttaröryggi, jafnræði, einkavæðing opinberra mála, og afgreiðir þau svo í einni setningu: „Kostirnir eru samt veigameiri.“ Það er niðurstaða, ekki svar. Sérstaklega vekur það athygli þegar hann leggur til að alvarleg kynferðisbrot fari í sáttamiðlun, en beitir þá ekki eigin rökum um valdaójafnvægi við það tilvik.
Heimildaþráðurinn er líka lausari en hann þyrfti að vera. Greinin hefst á nýrri bók um uppbyggilega réttvísi í Evrópu, en bókin er hvergi nefnd með heiti. Fullyrðingar um lægri ítrekunartíðni og jákvæða reynslu erlendis í alvarlegum brotum standa án tilvísunar í land, rannsókn eða ártal. Fyrir fræðimann hefði verið auðvelt að bæta úr þessu.
