Grænland – áttu við Ísland?
Skoðanagrein Damien Degeorges færir þau rök að öryggishagsmunir Íslands kalli á aðild að Evrópusambandinu, með hliðsjón af þrýstingi Bandaríkjanna á Grænland. Greinin er birt undir skoðanamerki Vísis fyrir þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst. Burðarrökin, að fjárhagslegt vald ESB hafi stöðvað Trump í janúar, standa án nokkurs rökstuðnings eða tilvísunar.
Greinin er birt sem skoðanaefni, og það ber að meta hana á forsendum röksemda, ekki heimildabalans. Höfundur hefur skýran bakgrunn í grænlenskum og norðurslóðamálum og setur fram nýstárlega ramma: að öryggi Íslands hvíli á tveimur stoðum, hernaðarlegri og fjárhagslegri. Myndhverfingin um „tilboð frá öryggisþjónustuaðila“ er beitt og gerir flókið mál áþreifanlegt fyrir lesanda á leið í kjörklefann.
Vandinn er að öll röksemdakeðjan hangir á einni fullyrðingu sem er aldrei stutt: að fjárhagslegt vald ESB hafi „komið af stað viðbrögðum á alþjóðamörkuðum“ og stöðvað Trump í janúar. Enginn mælikvarði, engin tímalína, ekkert um hvaða aðgerðir það voru. Hafi þessi atburðarás gerst hlýtur hún að vera skjalfest, og þá er sárara að höfundur nefnir enga heimild. Sama gildir um fullyrðinguna að Trump hyggist ná tökum á Grænlandi „í síðasta lagi árið 2029“ og um sænska fjármálaráðherrann, sem er hvorki nefndur á nafn né vitnað í. Í grein sem á að hnika óákveðnum kjósendum er þetta ekki formsatriði; þar sem lesandinn getur ekki sannreynt kjarnaatriðið breytist greining í trúaratriði.
Rökrænt er líka innri togstreita sem höfundur gengur framhjá. Hann hvetur til „já“ en vill um leið draga seinni þjóðaratkvæðagreiðsluna þar til Trump er á útleið, án þess að skýra hvernig sú töf rímar við þá bráðaógn sem greinin byggir á. Þá er ekkert reynt að taka á augljósustu gagnröksemdinni: að ESB hafi engar sameiginlegar varnarskuldbindingar sem jafnist á við 5. grein NATO. Hugmyndin er þess virði að ræða; framkvæmdin er of laus í reipunum til að standa undir henni.
